Czym jest rytmika

Czym jest rytmika?

 

„Rytmika - to  (…) dziedzina nieograniczona limitem…(…)

… jest doświadczaniem muzyki ciałem,

staje się widzialna, kiedy się słucha…

 

Rytmika – to także pozwolić ciału śpiewać w przestrzeni:

w przód, w tył, w górę, w dół, w miejscu, na wspak, na ziemi…

 

Rytmika to także wyrażanie formy… całym ciałem,

solo albo z innymi, to również tworzenie choreografii.

 

Rytmika to wyrażanie swoich emocji…

strachu, radości, gniewu, czułości, smutku…

 

Rytmika to współuczestniczenie…

podanie ręki,

śpiewanie w chórze,

to bycie w harmonii z innymi.

 

Rytmika to szukanie przyszłości..

Rytmika jest radością

Rytmika to poszukiwanie, by zamienić się

w ogień, zwierzę, fachowca, osobistość

 

Rytmika to nawiązywanie kontaktów…

akceptowanie innych, wspólne świętowanie.

 

Rytmika to udanie się w drogę odkrywania świata…

ucząc się tańców folklorystycznych,

słuchając muzyki innych narodów.

 

Rytmika to spotkanie ze sztuką i pięknem,

doświadczanie zmysłami,

stawanie się wrażliwym.

 

Rytmika, ona jest przeróżna…

to także relaksacje, poznawanie swego ciała,

wykonywanie muzyki,

eksplorowanie czasu…

 

Przyjdź do naszej rytmiki !”

 

(ze wstępu do Viens dans ma rytmique

I. Fauchez, R. Gianada, A-M. Godillot, G. Weber, Genewa 1992)

Tłum. Barbara Gruberne-Bernacka

 

 


Emil Jaques Dalcroze (ur. W 1865 r. w Wiedniu, zm. W 1950 r. w Genewie).

 

Był szwajcarskim pedagogiem i kompozytorem. W swej działalności kładł główny nacisk na intensywne rozwijanie aktywności i wrażliwości muzycznej ucznia W tym celu stworzył specjalną metodę wychowania muzycznego, która otrzymała nazwę RYTMIKI Dalcroze’a.

 

RYTMIKA- oparta jest na ścisłym powiązaniu ruchu z muzyką, gdzie muzyka ma rolę wiodącą, inspirującą tzn. narzuca ruch.  Tym właśnie różni się od innych zajęć ruchowych, tj. taniec, gimnastyka artystyczna, aerobik, gdzie muzyka pełni rolę tylko akompaniamentu.

 

Według Dalcroze’a:

 

„NUTY STAJĄ SIĘ RUCHAMI W PRZESTRZENI, A NASZE CIAŁO STAJE SIĘ INSTRUMENTEM

NAGINAJĄCYM SIĘ DO WYRAZU UCZUCIOWEGO, EKSPRESJI

I ZŁĄCZONYCH Z TYM SKOJARZEŃ RYTMICZNYCH”

 

Metodę rytmiki przyjął cały świat. W Polsce została prowadzona do szkół muzycznych, aktorskich i baletowych jako przedmiot obowiązujący. W szkołach muzycznych podstawowych lub I stopnia, rytmika i kształcenie słuchu obowiązują w klasach I, II, III działu dziecięcego tj. cyklu 6- letniego w wymiarze 3 godzin tygodniowo (2 godz. Rytmika + 1 godz. Kształcenie słuchu).

 

CELEM PRZEDMIOTU RYTMIKA I KSZTAŁCENIE SŁUCHU JEST:

- poznanie dyspozycji ogólno-muzycznych dziecka

- sprawdzenie jego przydatności do dalszego kształcenia muzycznego

- przygotowanie do kolejnych etapów kształcenia

- zapewnienie harmonijnego rozwoju psychofizycznego i muzycznego

- wykorzystanie funkcji profilaktyczno- korekcyjnej e rekreacyjnej zbiorowych zajęć

- rozbudzanie emocjonalnego stosunku do muzyki

- kształcenie u dziecka systematyczności pracy, samodzielności

 

Metoda Rytmiki Emila Jaques Dalcroze’a opiera się na następującej zasadzie:

PRAKTYKA POWINNA POPRZEDZAĆ TEORIĘ!!!

 

Całość metody rozrosła się do trzech, jak najściślej powiązanych ze sobą i przenikających się wzajemnie części.

Te trzy elementy, mające zastosowanie w nauczaniu zarówno dorosłych jak i dzieci to:

1.    Gimnastyka rytmiczna i plastyka ruchu

2.    Solfeż – kształcenie słuchu

3.    Improwizacja

 

Ad. 1 RYTMIKA

         „Rytmika – pisał autor – ma wzmocnić zdolność skupiania się, przyzwyczaić ciało do stanu ciągłej gotowości, jakby było pod ciśnieniem, w oczekiwaniu na rozkazy odgórne. Celem mego nauczania – pisze jeszcze – jest tak wychować moich uczniów, by skończywszy naukę mogli powiedzieć nie tyle wiem, ile odczuwam, a następnie zapragnęli wyrazić ruchem to co czują. Oparłem cały swój system na muzyce, ponieważ jest to potężna siła psychiczna regulująca wszystkie nasze życiowe funkcje.”

 

Do ćwiczeń rytmicznych należą:

- realizacja ścisła i swobodna tematów rytmicznych ruchem

- łańcuchy realizacji

- podwójna szybkość i podwójne zwolnienie

- uzupełnienia rytmiczne

- przekształcenia metryczne tematów rytmicznych

- polirytmia

- polimetria

- kanony rytmiczne

- automatyzacja

 

Do ćwiczeń ruchowych należą:

- ćwiczenia inhibicyjno- incytacyjne

- ćwiczenia ruchowe obrazujące przebieg dynamiczny

- ćwiczenia ruchowe obrazujące kształt linii melodycznej

- ćwiczenia improwizacji ruchowej

 

Dzięki tym ćwiczeniom rozwijamy:

- słuch muzyczny

- pamięć

- umiejętność analizy i syntezy

- poczucie rytmu i metrum

- poczucie czasu i przestrzeni

- szybkość reakcji

- uwagę i umiejętność koncentracji

- podzielność uwagi

- niezależność ruchów i ich synchronizację

- orientację i wyobraźnię ruchowo – przestrzenną

- wrażliwość emocjonalną

 

PLASTYKA RUCHU

         Jest to uplastycznienie ruchu, nadanie mu muzykalności tak, aby ruch brzmiał.

Rytmika z plastyką ruchu to przetransponowanie treści muzycznych na środki wyrazu i gestu.

Dzięki plastyce wydobywamy stronę wyrazową utworu. W plastyce musi współdziałać każda część ciała ludzkiego, która jest zdolna tylko do ruchu. Ruch musi być świadomy i przebiegać przez wszystkie fazy: początku, rozwinięcia i zakończenia.

Plastyka obejmuje:

- technikę ciała

- dynamikę

- agogikę z podziałem przestrzeni

- frazowanie

- frazowanie plastyczne

 

 

Ad. 2 SOLFEŻ – KSZTAŁCENIE SŁUCHU

          „Najważniejszym elementem w kształceniu słuchu jest wyrobienie w uczniach słuchu wewnętrznego, wyobraźni dźwiękowej.”

Cel ten osiągamy poprzez dobieranie i stosowanie ćwiczeń, które ciągle aktywizują słuch, a nie są wynikiem mechanicznego powtarzania. W czytaniu nut głosem uczniowie realizują ćwiczenia zapisane cyframi rzymskimi jako stopnie gamy, uzupełniają w wyobraźni brakujące takty, transponują głosem, śpiewają solmizacją do wzorów rytmicznych.

 

Ad. 3 IMPROWIZACJA

          Do improwizacji nie trzeba mieć dużej wiedzy. Jest to spontaniczne, natychmiastowe wykonywanie nie przygotowanego wcześniej rytmu, melodii, ruchu, a inspirowane stanem uczuciowym, sytuacją czy wcześniejszymi przeżyciami.

Improwizacja ma znaczenie nie tylko muzyczne, ale i metodyczno– pedagogiczne. Improwizacja nauczyciela na zajęciach rytmiki i plastyki wyznacza klimat muzyczny i stanowi ich integralną część. To nie fortepian jest podstawą rytmiki, tylko muzyka.

Wyróżniamy podział improwizacji na:

- wokalną

- instrumentalną

- rytmiczną

- ruchową

 

 

 

„METODA DALCROZE’A JEST SYSTEMEM WYCHOWANIA,

KTÓREGO DONIOSŁOŚĆ POTWIERDZA SIĘ NAWET POZA MUZYKĄ…

 

…RYTMIKA JEST PODSTAWĄ DLA KAŻDEGO WYCHOWANIA ARTYSTYCZNEGO,

GDYŻ WSZYSTKIE SZTUKI SIĘGAJĄ KORZENIAMI DO RYTMU”

aktualności



engine solidside | system zarządzania treścią 3w-cms